Publicatie Elektromagnetische velden uitgezonden door mobiele telefoons: een risico voor het behoud van energiehomeostase?

Ontdek alle publicaties

Publicatie - Gezondheid

Bron via Ann. Endocrinol

Seewooruttun C, Mai TC, Corona A, Delanaud S, Seze R, Bach V, Desailloud R, Pelletier A.

In deze review van de literatuur worden de mogelijke effecten van mobiele telefoons (RF-EMV) op thermoregulatie onderzocht, d.w.z. temperatuursregeling, door het onderscheid te maken tussen thermische en niet-thermische effecten. De onderzoekers leggen immers uit hoe RF-EMV inwerken op de biologische weefsels. Een deel van de elektromagnetische golven wordt gereflecteerd, een ander deel wordt geabsorbeerd, en sommige golven kunnen door het weefsel gaan. Dit gedrag is gelijkaardig aan dat van andere elektromagnetische golven, zoals het licht, dat ook kan worden gereflecteerd door een oppervlak, geabsorbeerd (zoals door donkere kleding) of het kan door bepaalde materialen (zoals glas) gaan. Net als alle elektromagnetische golven transporteren RF-EMV energie. Wanneer de blootstellingsniveaus hoog genoeg zijn, kan de energie die door de RF-EMV wordt meegevoerd het weefsel verwarmen en zogenaamde thermische effecten veroorzaken. Ze zijn welbekend en hangen af van de hoeveelheid geabsorbeerde energie.

Om de hoeveelheid geabsorbeerde energie te kennen, is het belangrijk om te definiëren wat de specifieke absorptiesnelheid of SAR in het Engels (Specific Absorption Rate) wordt genoemd. De SAR geeft de hoeveelheid energie van de RF-EMV aan die wordt geabsorbeerd door het lichaam of een deel van het lichaam (hoofd, romp). De SAR wordt uitgedrukt in watt per kilogram (W/kg). De thermische effecten verschijnen boven een bepaalde drempel: wanneer het lichaam 4 watt energie per kg (d.w.z. 4 W/kg) absorbeert, kan dit leiden tot een temperatuurstijging van ongeveer 1°C in de blootgestelde weefsels. Dit is een limiet die wordt gebruikt om de waarden van de blootstellingslimieten voor de RF-EMV vast te stellen, met aanvullende voorzorgsmaatregelen. De International Commission on Non-Ionizing Radiation Protection (ICNIRP) beveelt aan dat de blootstelling van het hele lichaam 0,08 W/kg niet overschrijdt voor de algemene bevolking, in en 0,4 W/kg voor werknemers (meestal in goede gezondheid en onder speciaal medisch toezicht). Aanbevelingen inzake waarden voor de plaatselijke blootstelling, bijvoorbeeld van het hoofd of de ledematen, worden eveneens bepaald.

De onderzoekers zetten hun review vervolgens voort door verslag uit te brengen over de resultaten van de opeenvolgende studies op knaagdieren en het werk van andere onderzoeksteams. Uit de resultaten van onderzoeken uitgevoerd op knaagdieren blijkt dat een blootstelling aan RF-EMV van 0,1 mW/kg de regulering van hun lichaamstemperatuur verstoort, wat resulteert in een koudegevoel dat indirect wordt gemeten door het meten van de temperatuur van de staart van de knaagdieren. Wat de werkingsmechanismen betreft, lijkt het erop dat de blootstelling aan RF-EMV het bruinen van wit vetweefsel beïnvloedt door een verstoring van de werking van een gen en door het verkleinen van de grootte van de cellen waaruit wit vetweefsel bestaat.

Vetweefsel is een soort weefsel waar vet wordt opgeslagen. Daarvan bestaan er twee typen: wit vetweefsel (WAT) en bruin vetweefsel (BAT). BAT wordt algemeen erkend als de belangrijkste thermoregulator bij jonge zoogdieren; het werkt door warmte te produceren als we het koud hebben. Het WAT wordt dient vooral om energie op te slaan in de vorm van vet. "Bruinen van wit vetweefsel" is de omzetting van WAT naar BAT, die energie verbrandt voor warmteproductie.

Deze review is een verhalende review waarin de onderzoekers de kennis samenvatten over de mogelijke effecten van de blootstelling aan RF-EMV op de thermoregulatie van proefdieren. Zoals ze benadrukken, lijken kortdurende blootstellingen het evenwicht in het lichaam niet te verstoren en hebben zij derhalve geen nadelig effect op de gezondheid van de dieren. Zij stellen daarentegen de vraag wat de gevolgen van een langdurige blootstelling zijn. Deze studies moeten verder worden uitgediept om steviger conclusies te kunnen trekken over de mogelijke effecten van de blootstelling aan RF-EMV.