Lisa Michelant, Laurent Hugueville, Philippe Lévêque, Brahim Selmaoui
In deze studie bestudeerden de onderzoekers de blootstelling aan radiofrequente elektromagnetische 5G-velden (5G-EMV) in een hogere frequentieband, 26GHz. Het gebruik van die band is relatief recent en nog niet wijd verspreid in Europa. Deze is momenteel nog niet in gebruik in België voor telefonische communicatie. Bovendien zijn er hierover nog maar weinig wetenschappelijke studies beschikbaar en uit hun resultaten kunnen geen conclusies getrokken worden.
Over deze studie is er in meerdere wetenschappelijke publicaties geschreven, waarbij de gegevens uit dezelfde experimenten zijn gebruikt. Hier hebben de onderzoekers zich geconcentreerd op de mogelijke effecten van de blootstelling aan 5G-EMV (26 GHz) op de elektrische activiteit van de hersenen. De blootstellingsniveaus waren 2 V/m (hoofd) en 1 V/m (torso), hetgeen overeenstemt met realistische omgevingsblootstellingen.
In totaal hebben 31 volwassenen deelgenomen aan een experiment dat uit twee testsessies bestond die 2 tot 7 dagen in beslag hebben genomen. De deelnemers zijn blootgesteld aan ofwel 5G-EMV, ofwel aan een schijnblootstelling, dat wil zeggen in omstandigheden die identiek zijn aan die van de blootstelling, maar waarbij de generator van de 5G-EMV uitgeschakeld was.
De tests die ongeveer een uur duurden, waren opgesplitst in verschillende fasen van elk 8 minuten 30 seconden:
-
preblootstelling: fase 1 en 2;
-
blootstelling aan 5G-EMV of schijnblootstelling gedurende 25 minuten 30 seconden: fase 3, 4 en 5;
-
postblootstelling: fase 6 en 7.
Tijdens elke fase (voor, tijdens en na de blootstelling) moesten de deelnemers opeenvolgend de ogen openen en sluiten op instructie van de onderzoekers. Tegelijkertijd werd de elektrische activiteit van hun hersenen geregistreerd met behulp van elektroden die aan hun hoofd bevestigd waren, ook wel elektro-encefalogram (eeg) genoemd. Daarbij werden verschillende hersengolven gemeten die de elektrische activiteit van de hersenen weerspiegelen, met name de alfagolven die bij gezonde en wakkere volwassenen worden waargenomen. De activiteit van deze golven neemt af tijdens de slaap of tijdens een taak die concentratie vereist.
De sessies van blootstelling aan 5G-EMV of schijnblootstelling waren gepland op precieze momenten van de dag, de ochtend of de namiddag, om de invloed van de biologische klok te minimaliseren. De onderzoekers hebben zich vooraf ervan vergewist dat de deelnemers geen gezondheidsproblemen hadden. Bovendien moesten de deelnemers vermijden om gedurende 24 uur voor elke sessie, stimulerende of verdovende middelen te gebruiken die een invloed kunnen hebben op de resultaten, zoals cafeïne, alcohol of chocolade.
Naast de elektrische activiteit van de hersenen, werden ook de cognitieve functies, de concentratie van stressmarkers in het speeksel en de activiteit van het autonome zenuwstelsel geanalyseerd, maar die analyses maken het voorwerp uit van andere wetenschappelijke publicaties. Bijgevolg worden ze hier niet besproken.
De onderzoekers stelden geen significante veranderingen vast in de elektrische activiteit van de hersenen van de deelnemers na de blootstelling aan 5G-EMV wanneer ze hun ogen gesloten hielden. De resultaten van de fasen met de geopende ogen konden niet geanalyseerd worden door de aanwezigheid van ongewenste signalen die de meting van de hersengolven verstoren.
In deze studie hebben de onderzoekers belangrijke kwaliteitscriteria nageleefd. Ze hebben de onderzoeken drievoudig blind uitgevoerd, dat wil zeggen dat noch de deelnemers, noch de onderzoekers die bij de onderzoeken aanwezig waren, noch diegenen die de analyses hebben uitgevoerd, geïnformeerd waren over de status (wel of niet blootgesteld) van de deelnemers of hun stalen. De inclusie van een schijngroep is ook een belangrijke voorwaarde om ervoor te zorgen dat geen enkele andere factor in de omgeving (naast de blootstelling) de resultaten van de studie kan beïnvloeden. De onderzoekers hebben ook de temperatuur van de huid van de deelnemers gemeten om eventuele effecten veroorzaakt door een temperatuurstijging (thermische effecten) uit te sluiten. Daarnaast is er rekening gehouden met belangrijke verstorende factoren zoals het moment van de dag waarop de experimenten zijn uitgevoerd. Hoewel de onderzoekers de niveaus van blootstelling aan 5G-EMV hebben gepreciseerd, toch is de specifieke absorptiesnelheid (SAR), die de hoeveelheid radiofrequentie-energie weergeeft die door het lichaam wordt geabsorbeerd en waarmee de blootstelling van een persoon of een specifiek orgaan kan worden bepaald, niet berekend.
Hoewel dit type studie in het verleden reeds uitgevoerd is, is het de eerste keer dat een 5G-EMV-signaal van 26 GHz bestudeerd werd. De resultaten liggen in lijn met die van een voorgaande studie, maar spreken de resultaten van andere studies tegen. Die verschillen kunnen verklaard worden door blootstellingsvoorwaarden die verschillen van studie tot studie. Het is daarom belangrijk de resultaten van deze studie te herhalen en andere blootstellingsvoorwaarden te verkennen, zoals een langere duur om, een vollediger en betrouwbaarder beeld te krijgen.
